Instrumenty polityki zewnętrznej
Opisane tu instrumenty finansowe obejmują takie obszary, jak: pomoc rozwojowa, stosunki dobrosąsiedzkie, pomoc przedakcesyjna, bezpieczeństwo jądrowe, sytuacje kryzysowe, wzmacnianie demokracji i praw człowieka oraz współpraca z krajami uprzemysłowionymi.
• Europejski Instrument Sąsiedztwa i Partnerstwa
• Instrument Pomocy Przedakcesyjnej
• Instrument Współpracy w dziedzinie Bezpieczeństwa Jądrowego
• Europejski Fundusz Rozwoju
• Instrument Współpracy Rozwojowej
• Instrument na rzecz Stabilności
• Europejski Instrument na rzecz Demokracji i Praw Człowieka
• Instrument finansowania współpracy z państwami i terytoriami uprzemysłowionymi oraz innymi państwami i terytoriami o wysokim dochodzie
• Program współpracy w dziedzinie szkolnictwa z Australią, Japonią i Republiką Korei
• Program Atlantis: Współpraca między UE i Stanami Zjednoczonymi Ameryki w zakresie szkolnictwa wyższego oraz kształcenia i szkolenia zawodowego
• Program współpracy między UE i Kanadą w zakresie szkolnictwa wyższego, szkolenia i młodzieży
ZARZĄDZANIE
Instrumentami pomocy zewnętrznej zarządza Biuro Współpracy EuropeAid (jedna z Dyrekcji Generalnych Komisji Europejskiej). Celem działalności Biura jest szybkie i skuteczne dostarczanie pomocy tam, gdzie jest ona najbardziej potrzebna. Biuro udziela wsparcia w licznych sektorach za pośrednictwem instrumentów finansowych ukierunkowanych na określone regiony i kraje trzecie (spoza UE).
Działalność EuropeAid obejmuje także kwestie o charakterze uniwersalnym: promuje ład regulacyjno-administracyjny, rozwój jednostki i społeczeństwa, bezpieczeństwo i migrację, ochronę zasobów naturalnych itp.
Wdrażane przez Biuro instrumenty pomocy zewnętrznej finansowane są zarówno z budżetu UE, jak i z Europejskiego Funduszu Rozwoju. W celu zapewnienia jak największej skuteczności tej pomocy, Biuro ściśle współpracuje z licznymi partnerami (rządy państw członkowskich, organizacje międzynarodowe, a także organizacje społeczeństwa obywatelskiego).
EuropeAid przyznaje dotacje na realizację programów lub działań mających związek z programami pomocy zewnętrznej UE. Rozróżnia się dwa typy dotacji:
• dotacje na działania wchodzące w zakres programów realizowanych przez Komisję Europejską;
• dotacje na funkcjonowanie dla organizacji z siedzibą w UE prowadzących działalność zgodną z celami EuropeAid.
Może również oferować zlecenia organizacjom zainteresowanym pracą przy projektach z zakresu pomocy na rzecz rozwoju.
EuropeAid współpracuje z innymi Dyrekcjami Generalnymi: ds. Stosunków Zewnętrznych, Pomocy Humanitarnej, Rozwoju i Rozszerzenia.
Programy pomocy rozwojowej koordynowane są przez Dyrekcję Generalną Komisji Europejskiej ds. Rozwoju (dla krajów Afryki, Karaibów i Pacyfiku) oraz przez Dyrekcję Generalną ds. Stosunków Zewnętrznych (dla reszty krajów świata).
We wdrażaniu pomocy przedakcesyjnej biorą udział Dyrekcje Generalne ds.: Rozszerzenia; Polityki Regionalnej; Zatrudnienia, Spraw Społecznych i Równości Szans; Rolnictwa i Rozwoju Obszarów Wiejskich.
Za wdrażanie Instrumentu finansowania współpracy z państwami i terytoriami uprzemysłowionymi oraz innymi państwami i terytoriami o wysokim dochodzie odpowiada Dyrekcja Generalna ds. Stosunków Zewnętrznych. Instrument ten nie dostarcza pomocy zewnętrznej i nie wlicza się do Oficjalnej Pomocy Rozwojowej.
Programami współpracy w dziedzinie edukacji i szkoleń zarządza Dyrekcja Generalna ds. Edukacji i Kultury przy pomocy Agencji Wykonawczej ds. Edukacji, Kultury i Sektora Audiowizualnego.